Ειδικό αφιέρωμα

στη νέα εποχή ελληνοϊαπωνικών σχέσεων και το ρόλο του ΣΕΜΜ-Θ

Η επίσκεψη της Α.Ε. Πρέσβη της Ιαπωνίας στην Ελλάδα, κ. Koichi Ito, στην Καβάλα και τη Δράμα στις 13 Νοεμβρίου 2025, ανέδειξε με τον πιο σαφή τρόπο τη γεωοικονομική σημασία της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και τη δυναμική της ως πύλης συνεργασίας Ευρώπης–Ασίας. Σε μια συγκυρία όπου η Ελλάδα και η Ιαπωνία έχουν αναβαθμίσει τις σχέσεις τους σε στρατηγική εταιρική συνεργασία, η παρουσία του Πρέσβη σε δύο περιφερειακές ενότητες με ισχυρό εξαγωγικό αποτύπωμα και διεθνώς αναγνωρισμένη βιομηχανική ταυτότητα αποτέλεσε έμπρακτη αναγνώριση της τεχνογνωσίας, της παραγωγικής συνέπειας και της εξωστρεφούς πορείας της περιοχής.

Η Α.Ε. Πρέσβης της Ιαπωνίας, κ. Koichi Ito, συνοδευόταν από την κα Moemi Nakamura (LL.M.), Σύμβουλο Έρευνας και Πολιτικής στην Πρεσβεία της Ιαπωνίας στην Ελλάδα, καθώς και από τον Εντεταλμένο Σύμβουλο Εξωτερικών Σχέσεων της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, κ. Χαράλαμπο Δαλκίτζη, ο οποίος συνέβαλε καθοριστικά στη διοργάνωση και το συντονισμό του προγράμματος, κατόπιν πρόσκλησης του Περιφερειάρχη ΑΜ-Θ, κ. Χριστόδουλου Τοψίδη.

Κεντρικός θεσμικός συνομιλητής στην επίσκεψη υπήρξε ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Μαρμάρου Μακεδονίας–Θράκης (ΣΕΜΜ-Θ), που εκπροσωπήθηκε από τον Πρόεδρο κ. Γεώργιο Λιανό, τον Δρ. Κωνσταντίνο Μπαξεβανάκη (Μέλος ΔΣ – Επιχειρησιακού Διευθυντή της «Nordia A.Λ.Β.Ε»), τον κ. Κωνσταντίνο Φιλιππίδη (Μέλος του ΣΕΜΜ-Θ – «Μάρμαρα Θάσου Φιλιππίδη Α.Ε»), καθώς και στελέχη–μέλη του Συνδέσμου και κορυφαίες εταιρείες του κλάδου: τον κ. Γεώργιο Πετρόπουλο (Διευθυντή Πωλήσεων της «F.H.L Η. Κυριακίδης Μάρμαρα–Γρανίτες Α.Β.Ε.Ε»), την κα Έλενα Γιαννάκη («Μάρμαρα Γιαννάκης Ε.Ε») και τον κ. Άγγελο Μπονίτση («Γενική Πετρωμάτων Μ.Ε.Π.Ε»).

Η ενεργή συμμετοχή του ΣΕΜΜ-Θ δεν αποτέλεσε απλώς θεσμική παρουσία, ήταν μια συντεταγμένη επίδειξη εξαγωγικής ισχύος, επαγγελματισμού και διεθνούς αξιοπιστίας, που ανέδειξε τον Σύνδεσμο ως εθνικό εκφραστή της ελληνικής μαρμαροβιομηχανίας στη νέα εποχή των ελληνοϊαπωνικών σχέσεων.

Ένα ιστορικό υπόβαθρο 126 ετών στις ελληνοϊαπωνικές οικονομικές σχέσεις

Για να γίνει αντιληπτή η σημασία της επίσκεψης, είναι κρίσιμο να ιδωθεί μέσα στη μακρά διάρκεια των σχέσεων Ελλάδας–Ιαπωνίας. Το θεμέλιο μπήκε στις 1 Ιουνίου 1899(!), με την υπογραφή της Συνθήκης Φιλίας, Εμπορίου και Ναυσιπλοΐας στην Αθήνα. Η συνθήκη: καθιέρωσε επίσημες διπλωματικές σχέσεις, ενίσχυσε την ελεύθερη ναυσιπλοΐα, άνοιξε δρόμους για το ελληνικό εφοπλιστικό κεφάλαιο στην Άπω Ανατολή και έφερε ιαπωνικά προϊόντα στις ελληνικές αγορές.

Η επιτυχής προετοιμασία και υλοποίηση της διμερούς Συνόδου Κορυφής Ελλάδας–Ιαπωνίας το 2023 υπήρξε αποτέλεσμα στενού συντονισμού των αρμόδιων ελληνικών αρχών, με κεντρικό ρόλο του Υπουργείου Εξωτερικών και της Ελληνικής Πρεσβείας στο Τόκυο, καθώς και της Enterprise Greece στο επιχειρηματικό σκέλος της επίσκεψης. Η πολυεπίπεδη αυτή συνεργασία αποτυπώνεται στην Κοινή Δήλωση Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης Ελλάδας–Ιαπωνίας, η οποία αναβαθμίζει τις διμερείς σχέσεις σε στρατηγικού χαρακτήρα και καθορίζει τα πεδία συνεργασίας σε οικονομία, ενέργεια, επενδύσεις, πολιτισμό και τεχνολογία. Στο πλαίσιο αυτό:

• α΄) η Ιαπωνία διατυπώνει ενδιαφέρον για συνεργασίες σε ενέργεια, πράσινη ανάπτυξη, επενδύσεις και πολιτισμό,
• β΄) η Ε.Ε. εντάσσει ρητά τα «marble and other stone» στα βασικά ελληνικά εξαγώγιμα προϊόντα προς την Ιαπωνία, και
• γ΄) με βάση τα πλέον πρόσφατα δημοσιευμένα στοιχεία και κλαδικές αναφορές (πηγή: stonenews.eu), η Ελλάδα συγκαταλέγεται μεταξύ των πέντε κορυφαίων εξαγωγέων μαρμάρου παγκοσμίως και στην πρώτη δυάδα εντός της Ε.Ε., διατηρώντας υψηλές επιδόσεις σε αξία και φήμη των λευκών μαρμάρων της.

Αυτό το περιβάλλον δημιουργεί ώριμες προϋποθέσεις για ενίσχυση της παρουσίας του ελληνικού μαρμάρου στην ιαπωνική αγορά, μιαν αγορά υψηλών απαιτήσεων αλλά και υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Επίσκεψη στην Καβάλα: σύσφιξη σχέσεων και έμφαση στην επιχειρηματική διπλωματία

Η επίσκεψη του Ιάπωνα Πρέσβη ξεκίνησε από την Καβάλα το πρωί της 13 Νοεμβρίου. Εκεί τον υποδέχθηκε ο Αντιπεριφερειάρχης Καβάλας και αναπληρωτής Περιφερειάρχης Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, κ. Θεόδωρος Μαρκόπουλος. Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε εγκάρδιο κλίμα, με τον Πρέσβη να υπογραμμίζει: τις εξαιρετικές διμερείς σχέσεις Ελλάδας–Ιαπωνίας, τη θετική επίδραση της επίσκεψης του Έλληνα Πρωθυπουργού στο Τόκυο, την επιθυμία του για περαιτέρω ενίσχυση των επιχειρηματικών δεσμών.

Στις τοποθετήσεις του ο Πρέσβης διευκρίνισε ότι προτίθεται να ενημερώσει Ιάπωνες επιχειρηματίες με παρουσία στην Ελλάδα για τις ευκαιρίες που εντόπισε στην περιοχή, τονίζοντας ότι «πρέπει να συσφίξουμε περισσότερο τις σχέσεις των δύο κρατών».  Η αναφορά αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τον κλάδο μαρμάρου: η Καβάλα αποτελεί τον έναν από τους τρεις πυλώνες του «Drama–Kavala–Thassos Marble Cluster», ενός από τα ισχυρότερα οικοσυστήματα μαρμάρου στον κόσμο. Το σύμπλεγμα (Cluster) ενώνει εξόρυξη, επεξεργασία, design και εξαγωγές, σε μιαν ενιαία αλυσίδα παραγωγής που υποστηρίζεται από δύο κρίσιμα λιμάνια (Καβάλα και Θάσος) και από μια παράδοση 2.000+ ετών στην επεξεργασία λευκού μαρμάρου.

Επίσκεψη στη Δράμα: Ο ΣΕΜΜ-Θ στο επίκεντρο της οικονομικής διπλωματίας

Το δεύτερο σκέλος της επίσκεψης του Πρέσβη της Ιαπωνίας πραγματοποιήθηκε στη Δράμα, το μεσημέρι της 13ης Νοεμβρίου. Εκεί, ο κ. Koichi Ito συναντήθηκε με το Δήμαρχο Δράμας κ. Γεώργιο Παπαδόπουλο, εκπροσώπους του Επιμελητηρίου Δράμας, καθώς και με επιχειρηματίες από τους κλάδους του μαρμάρου και του οίνου. Στη συνεδρίαση παρευρέθηκαν επίσης στελέχη της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, εκπροσωπώντας την Περιφερειακή Διοίκηση και το Τμήμα Εξωστρέφειας.

Η συνάντηση ξεκίνησε με το θεσμικό χαιρετισμό του Αντιπροέδρου του Επιμελητηρίου Δράμας, κ. Ευστράτιου Σταυρόπουλου, ο οποίος καλωσόρισε τον Ιάπωνα Πρέσβη, παρουσίασε συνοπτικά τα βασικά προϊόντα και τις παραγωγικές δραστηριότητες του νομού, από τα λευκά μάρμαρα και τον οίνο έως τα δασικά αγαθά και το μέλι, και εξέφρασε το ενδιαφέρον των τοπικών επιχειρήσεων για περαιτέρω ανάπτυξη των εξαγωγικών δεσμών με την Ιαπωνία. Σύντομο χαιρετισμό απηύθυνε και ο εκπρόσωπος της Περιφέρειας Α.Μ.Θ, αναδεικνύοντας τον αναβαθμιζόμενο ρόλο της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης ως δυναμικού κόμβου εμπορίου και πολιτιστικών ανταλλαγών.

Στη συνέχεια, το λόγο έλαβε ο Πρέσβης κ. Koichi Ito, ο οποίος ευχαρίστησε για τη φιλοξενία και τη θερμή υποδοχή. Ακολούθησαν οι παρεμβάσεις των εκπροσώπων του επιχειρηματικού κόσμου, με πρώτο τον Πρόεδρο του ΣΕΜΜ-Θ κ. Γεώργιο Λιανό, ο οποίος τόνισε τη στρατηγική σημασία της περιοχής στον τομέα του λευκού μαρμάρου, υπενθυμίζοντας ότι οι ελληνικές εξαγωγές μαρμάρου προς την Ιαπωνία παραμένουν περιορισμένες σε σύγκριση με τις εξαγωγές προς άλλες ασιατικές αγορές, όπως η Κίνα. Ο κ. Λιανός εξέφρασε την ελπίδα ότι η επίσκεψη θα αποτελέσει αφετηρία για την ενίσχυση της παρουσίας του ελληνικού μαρμάρου στην ιαπωνική αγορά και παρουσίασε τα μέλη της αντιπροσωπείας του Συνδέσμου, Δρ. Κωνσταντίνο Μπαξεβανάκη και κ. Κωνσταντίνο Φιλιππίδη.

Ακολούθησε η παρουσίαση του Δρ. Κωνσταντίνου Μπαξεβανάκη, μέλους του Δ.Σ του ΣΕΜΜ-Θ και Επιχειρησιακού Διευθυντή της «Nordia A.Λ.Β.Ε». Ο Δρ. Μπαξεβανάκης, αφού προσέφερε στον Πρέσβη πολυσέλιδο ενημερωτικό σημείωμα, προχώρησε σε προβολή παρουσίασης με στοιχεία για τον κλάδο. Η παρουσίασή του ανέδειξε τη Δράμα ως «παγκόσμια πρωτεύουσα του λευκού μαρμάρου», όπως συνοψίζεται στον τίτλο της, τεκμηριώνοντας τον χαρακτηρισμό με μια σειρά από στοιχεία:

• 71 επιχειρήσεις και πάνω από 2.500 εργαζόμενοι δραστηριοποιούνται άμεσα στον τομέα.
• Περισσότερα από 30 ενεργά λατομεία λευκών μαρμάρων λειτουργούν στην Π.Ε. Δράμας.
• Οι εξαγωγές σε blocks, slabs και tiles ολόκληρου του κλάδου μαρμάρου σε Πανελλαδικό επίπεδο, κυμαίνονται κατά την τελευταία πενταετία, πέριξ των 800.000 τόνων, αποφέροντας περίπου 300 εκατ. ευρώ ετησίως.
• Τα ορυκτά αποθέματα χαρακτηρίζονται ως «πρακτικά ανεξάντλητα», ενώ η περιοχή διαθέτει υψηλής εξειδίκευσης ανθρώπινο δυναμικό και ισχυρή συσσωρευμένη τεχνογνωσία.
• Η Δράμα παράγει πάνω από 100 εμπορικές ονομασίες λευκών μαρμάρων, με κορυφαία διεθνώς: Volakas (200.000 t/έτος), Ariston (30.000 t/έτος), Danae (40.000 t/έτος), Pyrgon White (30.000 t/έτος) και Kyknos/Victory (30.000 t/έτος).

Στο επίκεντρο της παρουσίασης ήταν τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα της περιοχής: η βαθιά παράδοση υψηλής δεξιοτεχνίας, οι ισχυρές επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό, αλλά και η υιοθέτηση προηγμένων τεχνικών, όπως η υπόγεια εξόρυξη σε συνεργασία με ελληνικά πανεπιστήμια και τεχνικές σχολές. Η συνολική εικόνα που αναδείχθηκε ήταν αυτή ενός ώριμου, διεθνοποιημένου και τεχνολογικά εξελιγμένου βιομηχανικού οικοσυστήματος που ηγείται της παγκόσμιας αγοράς λευκού μαρμάρου.

Στη συνέχεια μίλησε ο κ. Κωνσταντίνος Φιλιππίδης, εκπρόσωπος της εταιρείας «Μάρμαρα Θάσου Φιλιππίδη Α.Ε» και μέλος του ΣΕΜΜ-Θ, ο οποίος αναφέρθηκε στις κοινές αισθητικές αξίες που συνδέουν τον ελληνικό και τον ιαπωνικό πολιτισμό: την απλότητα, την ισορροπία, την τελειότητα και την αίσθηση του μέτρου στα φυσικά υλικά. Επεσήμανε ότι τα εμβληματικά λευκά μάρμαρα της Θάσου, γνωστά ως τα λευκότερα παγκοσμίως, καθώς και του Βώλακα, λειτουργούν ως αυθεντικοί φορείς των κοινών αξιών απλότητας και αρμονίας. Υπογράμμισε, επίσης, ότι τα υλικά αυτά μπορούν να συναντήσουν δημιουργικά την ιαπωνική αισθητική, καθώς οι αρχές του «wabi-sabi» και του «shibui» συνδέονται φυσικά με τη διαχρονική ελληνική λιτότητα, ανοίγοντας δρόμους για στοχευμένη προώθησή τους στην αγορά της Ιαπωνίας. Παράλληλα, πρότεινε την αξιοποίηση του δικτύου της JETRO για τη θεσμική προώθηση των ελληνικών μαρμάρων στην Ιαπωνία.

Ακολούθησαν οι παρεμβάσεις των οινοπαραγωγών, ενώ κατά την ολοκλήρωση των τοποθετήσεων ο Πρέσβης κ. Koichi Ito εξέφρασε την εκτίμησή του για το υψηλό επίπεδο των παρουσιάσεων και τη θερμή φιλοξενία. Σημείωσε ότι, παρότι δεν είχε προηγούμενη εικόνα για τη δραστηριότητα του κλάδου μαρμάρου στη Δράμα, οι πληροφορίες που παρουσιάστηκαν τού προκάλεσαν εξαιρετικά θετική εντύπωση, τις οποίες χαρακτήρισε «ιδιαίτερα διδακτικές». Υπογράμμισε ότι η ενημέρωση αυτή αποτέλεσε για τον ίδιο μια πραγματική έκπληξη και δήλωσε ότι προτίθεται να επανέλθει την άνοιξη για να επισκεφθεί τα λατομεία της περιοχής, προκειμένου να αποκτήσει άμεση εικόνα της παραγωγικής δυναμικής. Ο Πρέσβης πρόσθεσε ότι θα μεταφέρει τις εντυπώσεις του στην ιαπωνική επιχειρηματική κοινότητα και ενθάρρυνε την ιδιωτική πρωτοβουλία των ελληνικών εταιρειών, προτείνοντας παράλληλα επικοινωνία με την Πρεσβεία της Ελλάδας στο Τόκυο. Τόνισε, επίσης, τη σημασία των σύγχρονων μέσων προώθησης, όπως οι πολιτιστικοί πρεσβευτές (Cultural Ambassadors) και οι επιδραστικοί δημιουργοί (Influencers), οι οποίοι μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην ενίσχυση της εικόνας του ελληνικού μαρμάρου στην ιαπωνική αγορά.

Η σύμβουλός του, κα Moemi Nakamura, εξέφρασε την πρόθεσή της να διαβιβάσει στους Έλληνες εκπροσώπους τα στοιχεία επικοινωνίας του γραφείου της JETRO στην Ιταλία, το οποίο καλύπτει γεωγραφικά και την Ελλάδα. Η συνάντηση ολοκληρώθηκε σε ιδιαίτερα θερμό κλίμα, με ανταλλαγή επαγγελματικών καρτών, αναμνηστικών δώρων και επίσημη φωτογράφηση.

Από την πλευρά του ΣΕΜΜ-Θ προσφέρθηκαν δύο δώρα με έντονο συμβολισμό: μία μαρμάρινη κούπα, προσφορά του Δρ. Κωνσταντίνου Μπαξεβανάκη, και ένα ακριβές αντίγραφο της «Αφροδίτης πάνω στο δελφίνι» από το Αρχαιολογικό Μουσείο Θάσου, προσφορά του κ. Κωνσταντίνου Φιλιππίδη. Τα δώρα αυτά, φορείς ιστορικής και αισθητικής αξίας, ανέδειξαν τη βαθιά πολιτιστική συγγένεια Ελλάδας και Ιαπωνίας μέσα από την κοινή προσήλωση στο μέτρο, την τελειότητα και τον σεβασμό προς τη φυσική ύλη.

Η επίσκεψη στη Δράμα ολοκληρώθηκε με επίσημο γεύμα προς τιμήν του Πρέσβη, ενώ την εκδήλωση κάλυψαν φωτογραφικά συνεργεία της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και του Επιμελητηρίου Δράμας, τεκμηριώνοντας μια συνάντηση που ανέδειξε τη δύναμη της οικονομικής διπλωματίας σε τοπικό και εθνικό επίπεδο.

Η Ιαπωνία ως στρατηγική αγορά για το ελληνικό μάρμαρο

Η ιαπωνική αγορά συνιστά μία από τις πιο ώριμες και απαιτητικές στον κόσμο στον τομέα της αρχιτεκτονικής λίθου, με ισχυρή παράδοση ποιότητας και έργα υψηλών προδιαγραφών σε δημόσια κτίρια, ναούς, ξενοδοχεία και κατοικίες πολυτελείας. Δεν πρόκειται για έναν προορισμό ευκαιριακών εξαγωγών, αλλά για πεδίο που απαιτεί συνέπεια, τεκμηρίωση και ακρίβεια. Είναι μια αγορά που «δεν αγοράζει πέτρα, αλλά βεβαιότητα», ζητά σταθερότητα, τεχνογνωσία και απόλυτη πειθαρχία στην παράδοση.

Σε αυτό το περιβάλλον το ελληνικό λευκό μάρμαρο διαθέτει όλα τα εχέγγυα για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις: σταθερή αισθητική ταυτότητα, υψηλή ποιότητα, ιστορικό κύρος και τεχνική αξιοπιστία. Για τον Σύνδεσμο Επιχειρήσεων Μαρμάρου Μακεδονίας–Θράκης η πρόσβαση σε αυτή την ώριμη αγορά αποτελεί στρατηγικό άνοιγμα προς την ευρύτερη ζώνη Ασίας–Ειρηνικού, με πολλαπλασιαστικό όφελος για το διεθνές κύρος του ελληνικού μαρμάρου.

Παράλληλα, η πολιτισμική συνάφεια ανάμεσα στις δύο χώρες λειτουργεί ως φυσικό σημείο σύνδεσης. Η κοινή αντίληψη για την αξία της απλότητας, της αυθεντικότητας και της αρμονίας με το φυσικό υλικό γεφυρώνει τον κόσμο της ιαπωνικής αρχιτεκτονικής με εκείνον της ελληνικής λιθογλυπτικής παράδοσης. Οι αισθητικές αρχές «shibui» και «wabi-sabi», που αναδεικνύουν τη διακριτική κομψότητα και την ομορφιά της πατίνας του χρόνου, συναντούν τη «σιωπηλή τελειότητα» των λευκών μαρμάρων της Δράμας, της Καβάλας και της Θάσου. Είναι μια πολιτισμική γέφυρα που θεμελιώνεται στον κοινό σεβασμό προς το φως, την ύλη και το μέτρο.

Αν και το ελληνικό μάρμαρο έχει ήδη παρουσία στη χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου, η συνεργασία παραμένει σε προϊούσα, αλλά μη θεσμοποιημένη μορφή. Εδώ ακριβώς εντοπίζεται ο ρόλος του ΣΕΜΜ-Θ: να λειτουργήσει ως οργανωμένος θεσμικός συνομιλητής στις διμερείς οικονομικές επαφές, με στοχευμένες παρεμβάσεις σε επίπεδο εμπορικής διπλωματίας και συντονισμού με οργανισμούς όπως η JETRO [Σημ.: Japan External Trade Organization – Οργανισμός Εξωτερικού Εμπορίου της Ιαπωνίας: πρόκειται για κυβερνητικό οργανισμό υπό την εποπτεία του Υπουργείου Οικονομίας, Εμπορίου και Βιομηχανίας, που έχει ως αποστολή την προώθηση του εξωτερικού εμπορίου και των επενδύσεων μεταξύ Ιαπωνίας και λοιπών χωρών, λειτουργώντας ως θεσμικό σημείο αναφοράς για B2B διασυνδέσεις και οικονομική διπλωματία] και τα αντίστοιχα εμπορικά επιμελητήρια.

Η στρατηγική κατεύθυνση του Συνδέσμου θα μπορούσε, σε συνεννόηση με τις εταιρείες–μέλη του, να επικεντρωθεί στη διαμόρφωση στοχευμένων δράσεων επιχειρηματικής δικτύωσης, στην προβολή του ελληνικού μαρμάρου σε ιαπωνικά κλαδικά μέσα αρχιτεκτονικής και σχεδιασμού, καθώς και στην καλλιέργεια σταθερών συνεργασιών ποιότητας, που θα υπερβαίνουν τις περιστασιακές εμπορικές συναλλαγές. Μια τέτοια προσέγγιση, εφόσον συναποφασιστεί, θα μπορούσε να αποτελέσει στρατηγική μακράς πνοής, συνδέοντας την τεχνογνωσία και την αξιοπιστία του ελληνικού κλάδου μαρμάρου με την αισθητική ωριμότητα και την εμπορική συνέπεια της ιαπωνικής αγοράς, ένα κοινό πεδίο όπου η ποιότητα, η ακρίβεια και η συνέπεια αποτελούν τον φυσικό κώδικα επικοινωνίας των δύο πλευρών.

Τα μηνύματα του ΣΕΜΜ-Θ προς την ιαπωνική πλευρά

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο ΣΕΜΜ-Θ έστειλε σαφή μηνύματα προς την ιαπωνική πλευρά, συνδυάζοντας επιχειρηματικό ρεαλισμό με πολιτισμική ευαισθησία. Ο Σύνδεσμος υπογράμμισε ότι εκπροσωπεί τον πυρήνα της ελληνικής μαρμαροπαραγωγής και τις μεγαλύτερες εξαγωγικές εταιρείες του κλάδου, με στόχο τη δημιουργία μακροχρόνιων συνεργασιών ποιότητας και όχι ευκαιριακών συναλλαγών.

Παράλληλα, αναδείχθηκε το ιδιαίτερο προφίλ των λευκών μαρμάρων της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, τα οποία συνδυάζουν καθαρότητα, αντοχή και ιστορικότητα,  χαρακτηριστικά που συνάδουν με την ιαπωνική αρχιτεκτονική αισθητική και την υψηλή αξία που αποδίδει η ιαπωνική αγορά στην τελειότητα της λεπτομέρειας. Μέσα από αυτή τη θεσμική και πολιτισμική προσέγγιση ο ΣΕΜΜ-Θ τοποθετήθηκε ως συνομιλητής αξιώσεων στην αναδυόμενη διμερή ατζέντα Ελλάδας–Ιαπωνίας, προβάλλοντας το ελληνικό μάρμαρο όχι απλώς ως εξαγώγιμο προϊόν, αλλά ως φορέα πολιτισμού και αξιοπιστίας.

Πολλαπλασιαστικό αποτύπωμα της επίσκεψης – Τι σημαίνει για τον κλάδο μαρμάρου

Η παρουσία του Ιάπωνα Πρέσβη στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη άφησε πολλαπλασιαστικό αποτύπωμα για τον επιχειρηματικό και εξαγωγικό ιστό της περιοχής, επιδρώντας θετικά τόσο στο θεσμικό κύρος του ΣΕΜΜ-Θ, όσο και στη διεθνή εικόνα του ελληνικού μαρμάρου.

Πρώτον, η συμμετοχή του Συνδέσμου στις επίσημες συναντήσεις και η παρουσία του στο επίκεντρο των επαφών αναβάθμισαν θεσμικά τον ΣΕΜΜ-Θ, επιβεβαιώνοντας το ρόλο του ως εθνικού εξαγωγικού συνομιλητή του κλάδου μαρμάρου και αξιόπιστου εταίρου σε ζητήματα οικονομικής διπλωματίας και διεθνών συνεργασιών.

Δεύτερον, η επίσκεψη συνέβαλε ουσιαστικά στην ένταξη του μαρμάρου στη διμερή ελληνοϊαπωνική ατζέντα. Παρότι οι εξαγωγές προς την ιαπωνική αγορά είναι υπαρκτές αλλά ακόμη περιορισμένες, η επαφή αυτή δημιουργεί τις προϋποθέσεις για θεσμική αναβάθμιση της συνεργασίας. Ανοίγει το δρόμο για τη συγκρότηση ομάδων εργασίας μεταξύ των δύο πλευρών, τη διεύρυνση εμπορικών αποστολών και την ανάπτυξη συνεργειών με θεσμικούς φορείς όπως ο Οργανισμός Εξωτερικού Εμπορίου της Ιαπωνίας (JETRO) και η Enterprise Greece. Η προοπτική αυτή ενισχύει το ρόλο του ΣΕΜΜ-Θ ως φορέα εκπροσώπησης και συντονισμού του κλάδου σε κάθε νέα φάση της διμερούς οικονομικής συνεργασίας.

Τρίτον, η ιαπωνική πλευρά διαμόρφωσε ιδιαίτερα θετική εικόνα για την περιοχή και τα προϊόντα της. Ο Πρέσβης Koichi Ito εξήρε τη ποιότητα των τοπικών επιχειρήσεων, το επίπεδο οργάνωσης και τις δυνατότητες συνεργασίας, εκδηλώνοντας προσωπική δέσμευση να ενημερώσει Ιάπωνες επιχειρηματίες για τις ευκαιρίες που εντόπισε κατά την επίσκεψή του.

Τέλος, η επίσκεψη ενίσχυσε ουσιαστικά τη διεθνή ταυτότητα του «Drama–Kavala–Thassos Marble Cluster», το οποίο προβάλλεται πλέον με ενιαία θεματική ταυτότητα «Greek Marble – Then. Now. Forever», αναδεικνύοντας τη συνδεσιμότητα των τριών περιοχών και τη συμπληρωματικότητα παραγωγής, επεξεργασίας και εξαγωγής. Η ύπαρξη δύο λιμένων, η υψηλή συγκέντρωση βιομηχανικών υποδομών και η αλυσίδα αξίας που εκτείνεται από τα λατομεία, έως τα διεθνή logistics, καθιστούν την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη πρότυπο περιφερειακής συνεργασίας στον τομέα του λευκού μαρμάρου.

Η επίσκεψη του Πρέσβη λειτούργησε, έτσι, ως «σήμα αξιοπιστίας και εξωστρέφειας» για την ελληνική μαρμαροβιομηχανία, ενισχύοντας την παρουσία της στις διεθνείς αγορές και επιβεβαιώνοντας ότι ο ΣΕΜΜ-Θ παραμένει ο βασικός φορέας διεθνούς εκπροσώπησης και θεσμικής συνέχειας του κλάδου.

Στρατηγικές κατευθύνσεις για την επόμενη μέρα

Με βάση τα θετικά αποτελέσματα των επαφών ο ΣΕΜΜ-Θ ενθαρρύνει τα μέλη του να συμβάλουν στο σχεδιασμό στοχευμένων πρωτοβουλιών που θα ενισχύσουν την παρουσία του ελληνικού μαρμάρου στην αγορά της Ασίας–Ειρηνικού και θα κεφαλαιοποιήσουν τη θετική δυναμική που δημιουργήθηκε.

Μια πιθανή κατεύθυνση θα μπορούσε να είναι η σύσταση «Ομάδας Εξωστρέφειας Ιαπωνίας–Ινδο–Ειρηνικού», η οποία θα λειτουργούσε ως ευέλικτος πυρήνας παρακολούθησης εξελίξεων, χαρτογράφησης ευκαιριών και διαμόρφωσης προτάσεων πολιτικής. Μια τέτοια ομάδα θα μπορούσε να συνεργάζεται στενά με το Υπουργείο Εξωτερικών, την Enterprise Greece και την Πρεσβεία της Ελλάδας στο Τόκυο, με στόχο τη διασφάλιση θεσμικής συνέχειας και την ενισχυμένη προβολή του ελληνικού μαρμάρου στις αγορές της Ασίας–Ειρηνικού.

Παράλληλα, θα μπορούσε να εξεταστεί η εκπόνηση ειδικού κειμένου θέσεων με τίτλο «Ο κλάδος ελληνικού μαρμάρου στο πλαίσιο της Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης Ελλάδας–Ιαπωνίας». Ένα τέτοιο κείμενο θα μπορούσε να παρουσιάζει επικαιροποιημένα στοιχεία εξαγωγών, τη δυναμική του ελληνικού μαρμάρου στην ιαπωνική αγορά, καθώς και προτάσεις για ενίσχυση της θεσμικής και επιχειρηματικής συνεργασίας. Μεταξύ αυτών θα μπορούσαν να περιλαμβάνονται η σύσταση κοινών ομάδων εργασίας, η διοργάνωση εμπορικών αποστολών και η προβολή τεχνολογιών βιώσιμης και καινοτόμου παραγωγής.

Επιπλέον, θα μπορούσε να εξεταστεί η ενίσχυση των διαύλων επικοινωνίας με τον Οργανισμό Εξωτερικού Εμπορίου της Ιαπωνίας (JETRO) και την Enterprise Greece, με στόχο τη διερεύνηση δυνατοτήτων για επισκέψεις Ιαπώνων επενδυτών στην Ελλάδα και την οργάνωση παρουσιάσεων σε λατομεία, βιομηχανικές μονάδες και λιμενικές εγκαταστάσεις της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Παράλληλα, θα μπορούσε να προωθηθεί μια εθνική δράση προβολής του ελληνικού μαρμάρου στην Ιαπωνία, ως εμβληματική πρωτοβουλία που θα αντικατόπτριζε επισήμως τη συμβολή του κλάδου στην ενίσχυση των ελληνοϊαπωνικών οικονομικών σχέσεων.

Πέρα από το μάρμαρο: πολιτισμός, τουρισμός, πράσινη μετάβαση

Η επίσκεψη του Ιάπωνα Πρέσβη δεν περιορίστηκε στη βιομηχανική και εξαγωγική διάσταση του μαρμάρου, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διμερούς συνεργασίας που περιλαμβάνει τον πολιτισμό, την πράσινη μετάβαση και τον τουρισμό, τρεις τομείς με ισχυρό δυναμικό διασύνδεσης Ελλάδας και Ιαπωνίας.

Στον τομέα του πολιτισμού και της αρχιτεκτονικής, το ελληνικό μάρμαρο μπορεί να αποτελέσει όχημα διαλόγου και δημιουργικής σύζευξης. Η αξιοποίησή του σε ελληνοϊαπωνικά προγράμματα πολιτιστικής συνεργασίας, σε εκθέσεις, αρχιτεκτονικά project και δράσεις που αναδεικνύουν τη διαχρονική σχέση της πέτρας με την τέχνη, συνάδει με τις κατευθύνσεις που είχαν τεθεί ήδη στη Σύνοδο Κορυφής Ελλάδας–Ιαπωνίας του 2023.

Η «πράσινη μετάβαση» αποτελεί έναν ακόμη τομέα όπου μπορούν να αναπτυχθούν σημαντικές συνεργασίες. Η ανταλλαγή τεχνογνωσίας με ιαπωνικά πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα θα μπορούσε να συμβάλει στην ανάπτυξη νέων σύνθετων υλικών με βάση τη μαρμαρόσκονη, στη βελτιστοποίηση ενεργοβόρων σταδίων παραγωγής και στη δημιουργία προτύπων χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος για τα ελληνικά προϊόντα μαρμάρου. Τέτοιες συνέργειες συνδέουν τον κλάδο με τη διεθνή ατζέντα της βιώσιμης ανάπτυξης.

Τέλος, ο τουρισμός αναδεικνύεται σε συμπληρωματικό πεδίο αμοιβαίου ενδιαφέροντος. Η σύνδεση της ιαπωνικής αγοράς με τις πολιτιστικές διαδρομές της Θάσου και της Δράμας, καθώς και με επισκέψιμα λατομεία, μουσεία και χώρους τέχνης, θα μπορούσε να ενισχύσει το προφίλ της περιοχής ως προορισμού πολιτιστικού, βιομηχανικού και φυσιολατρικού τουρισμού.

Μια επίσκεψη που μετατρέπει τη γεωγραφία σε προοπτική

Η επίσκεψη του Πρέσβη της Ιαπωνίας στην Καβάλα και τη Δράμα δεν αποτέλεσε απλώς μια τυπική διπλωματική παρουσία. Ήταν μια στιγμή ουσιαστικής αναγνώρισης για την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και, ταυτόχρονα, ένα μήνυμα διεθνούς κύρους για τον ελληνικό κλάδο μαρμάρου.

Η παρουσία της Α.Ε. του Πρέσβη της Ιαπωνίας στην Ελλάδα, κ. Koichi Ito, σηματοδότησε:

• α΄) την αναγνώριση του ελληνικού μαρμάρου ως προϊόντος υψηλής αισθητικής και τεχνικής αξίας,
• β΄) την ενίσχυση του θεσμικού ρόλου του ΣΕΜΜ-Θ ως εθνικού φορέα εκπροσώπησης και εξωστρέφειας,
• γ΄) την επιβεβαίωση της ανταγωνιστικότητας του παραγωγικού συμπλέγματος Drama–Kavala–Thassos, και
• δ΄) τη δημιουργία προϋποθέσεων πρόσβασης σε μία από τις πιο απαιτητικές και ώριμες αγορές της Ασίας.

Με τη στρατηγική του συνέπεια, την τεχνική του τεκμηρίωση και τη σταθερή του παρουσία στη διεθνή σκηνή, ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Μαρμάρου Μακεδονίας–Θράκης αποδεικνύει ότι η εξωστρέφεια δεν αποτελεί συγκυριακή επιλογή, αλλά διαρκή στρατηγική ανάπτυξης. Μέσα από πρωτοβουλίες όπως αυτή, ο ΣΕΜΜ-Θ αναδεικνύεται σε θεσμική γέφυρα συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και την Ιαπωνία, μια γέφυρα που μετατρέπει τη γεωγραφία σε προοπτική, και το φυσικό κεφάλαιο της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, μαζί με την παραγωγική δυναμική ολόκληρης της χώρας, σε διεθνές πλεονέκτημα για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας.

Χρήστος Κ. Καπετάνιος

Δημοσιογράφος

Πρ. Σύμβουλος Επικοινωνίας & Δημοσίων Σχέσεων του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Μαρμάρου  Μακεδονίας-Θράκης & του Συνδέσμου Βιομηχάνων Αν. Μακεδονίας-Θράκης  (2005-2008)